Członkowie POPON poznają irlandzki system wsparcia pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne

Dodano: 2013-03-26 09:00:45

  

W lutym i marcu 2013 roku członkowie i pracownicy POPON uczestniczyli w wizytach studyjnych w Irlandii realizowanych w ramach projektu „Trener pracy, jako szansa na zwiększenie zatrudnienia osób niepełnosprawnych”.  Członkowie polskiej delegacji spotkali się z przedstawicielami Ministerstwa Ochrony Socjalnej, Narodowej Rada ds. Niepełnosprawności, Irlandzkiego Stowarzyszenie Zatrudnienia Wspomaganego, Stowarzyszenia KARE oraz  Employ Ability Service (EAS).

 

 

Spotkania z partnerami z Irlandii były doskonałą okazją do zapoznania się z modelem aktywizacji zawodowej osób niepełnosprawnych obowiązującym w Irlandii, który bardzo się różni od systemu obowiązującego w Polsce.Podstawowa różnica to brak obowiązku zatrudniania osób niepełnoprawnych w sektorze prywatnym.  Obowiązek zatrudniania osób niepełnosprawnych w Irlandii dotyczy tylko sektora publicznego i wynosi obecnie 3% (w Polsce wynosi 6% dla obu sektorów). Jednak z powodu braku wymaganych wskaźników zatrudnienia osób niepełnosprawnych pracodawcy w Irlandii nie ponoszą żadnych konsekwencji finansowych (w Polsce obowiązują z tego tytułu wpłaty obowiązkowe na PFRON).

 

Bardzo istotną różnicą pomiędzy systemami wsparcia osób niepełnosprawnych w Polsce i Irlandii jest system orzekania o niepełnosprawności. W Irlandii o niepełnosprawności orzeka się jedynie na potrzeby przyznania zasiłku z tytułu niepełnosprawności  i nie ma tak rozbudowanego systemu orzekania o stopniu i rodzaju niepełnosprawności jak Polsce.

 

Pracodawców z Polski zainteresował system wspierania zatrudnienia osób niepełnosprawnych poprzez subsydia płacowe oraz środki finansowe na dostosowanie miejsc pracy. System dopłat do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych jest w Irlandii dużo bardziej uproszczony i dotyczy osób niepełnosprawnych, u których stwierdzono obniżenie wydajności pracy, o co najmniej 20%. Pracodawcy w Irlandii mogą także liczyć na dodatkowe wsparcie z tytułu zatrudniania większej liczby osób niepełnosprawnych, dostosowania stanowisk pracy oraz podnoszenia kwalifikacji i przekwalifikowania pracowników z niepełnosprawnością. Jednak systemem  subsydiów płacowych objęta jest w Irlandii ograniczona liczba osób niepełnosprawnych i pracodawców. 

Warto  podkreślić, iż w Irlandii nie istnieją odpowiedniki polskich zakładów pracy chronionej oraz zakładów aktywności zawodowej. Aktywnych zawodowo jest w Irlandii ok. 35% osób niepełnosprawnych, jednak wynika to w znacznej mierze z faktu, że jako zatrudnioną uznaje się tam osobę niepełnosprawną,  która pracuje co najmniej 8 godzin tygodniowo. Osoby niepełnosprawne Irlandii nie posiadają także tak znacznych uprawnień pracowniczych jak w Polsce, tzn. nie przysługuje im dodatkowy urlop rehabilitacyjny czy płatne zwolnienie z pracy na rehabilitację.

 


Dominującym programem wsparcia zatrudnienia osób niepełnosprawnych w Irlandii jest obecnie Narodowy Program Zatrudnienia Wspomaganego. W ramach tego programu  zostały powołane 23 organizacje non profit, które zajmują się wprowadzaniem osób niepełnosprawnych na rynek pracy poprzez świadczenie usług trenera pracy.

 

W ramach swoich zadań każdy trener opiekuje się maksymalnie 25 osobami niepełnosprawnymi,  które w ciągu roku powinien wprowadzić do zatrudnienia na otwartym rynku pracy. Zakładana skuteczność działań trenera powinna się zamknąć na poziomie 50% osób niepełnosprawnych wprowadzonych na rynek pracy  (w związku z kryzysem gospodarczym  w 2012 skuteczność ta wyniosła 42%).  Osoby niepełnosprawne objęte są działaniami programu przez 18 miesięcy. 

Z przeprowadzonych rozmów z partnerami  irlandzkimi wynika, że bardzo wiele problemów w aktywizacji zawodowej osób niepełnosprawnych jest takich samych dla obu krajów.