29 cze Koniec ogólnopolskiej wypożyczalni technologii wspomagających? Sejm pracuje nad nowymi rozwiązaniami
Do Sejmu trafił projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (druk nr 2701), który zakłada istotne zmiany w sposobie dysponowania technologiami wspomagającymi zakupionymi ze środków publicznych.
Najważniejszą zmianą ma być odejście od modelu ogólnopolskiej wypożyczalni sprzętu na rzecz nieodpłatnego przekazywania go osobom z niepełnosprawnościami oraz ich rodzinom.
Dlaczego proponowane są zmiany?
Autorzy projektu wskazują, że dotychczasowy system wypożyczania technologii wspomagających nie przyniósł oczekiwanych rezultatów.
Z uzasadnienia projektu wynika, że:
- zakupiony sprzęt miał wartość ponad 95,5 mln zł,
- do końca 2025 r. z wypożyczalni skorzystało 1964 beneficjentów, wypożyczając 2717 urządzeń spośród ponad 14,5 tys. dostępnych,
- koszty funkcjonowania wypożyczalni od 2023 r. do końca 2025 r. przekroczyły 7,3 mln zł, z czego blisko 1,9 mln zł stanowiły wydatki na samo magazynowanie.
Projektodawcy podkreślają również, że znaczna część technologii – takich jak aparaty słuchowe czy sprzęt wymagający indywidualnego dopasowania – z natury nie nadaje się do wielokrotnego wypożyczania.
Co ma się zmienić?
Projekt przewiduje wprowadzenie nowych przepisów, które umożliwią Państwowemu Funduszowi Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) nieodpłatne przekazywanie osobom z niepełnosprawnościami sprzętu rehabilitacyjnego, wyrobów medycznych oraz innych technologii wspierających samodzielne funkcjonowanie.
Przekazywany sprzęt pochodziłby z rezerw strategicznych udostępnionych Funduszowi.
Przed przekazaniem urządzenia mają przechodzić niezbędne przeglądy techniczne i naprawy finansowane przez PFRON, tak aby do beneficjentów trafiał sprzęt sprawny i bezpieczny.
Co stanie się z wypożyczalnią?
Projekt zakłada stopniowe wygaszenie obecnego modelu funkcjonowania ogólnopolskiej wypożyczalni technologii wspomagających.
Nowe przepisy miałyby obowiązywać do 31 grudnia 2028 r. W tym czasie następowałoby przekazywanie sprzętu osobom potrzebującym oraz – w przypadku urządzeń nienadających się do dalszego użytkowania – ich utylizacja lub przekazanie organizacjom pozarządowym, jednostkom samorządu terytorialnego czy publicznym placówkom ochrony zdrowia.
Od 1 stycznia 2029 r. mają zostać uchylone obecne przepisy dotyczące funkcjonowania wypożyczalni.
Jakie są argumenty projektodawców?
Zdaniem autorów projektu nowe rozwiązania mają przynieść kilka korzyści:
- ograniczenie kosztów magazynowania i obsługi logistycznej sprzętu,
- lepsze wykorzystanie już zakupionych technologii,
- zapewnienie osobom z niepełnosprawnościami stałego dostępu do urządzeń niezbędnych w codziennym funkcjonowaniu,
- zwiększenie efektywności wydatkowania środków publicznych.
Jednocześnie projekt przewiduje finansowanie niezbędnych napraw i przeglądów urządzeń, aby przekazywany sprzęt spełniał wymagania bezpieczeństwa.
Na jakim etapie są przepisy?
Obecnie jest to projekt ustawy skierowany do prac parlamentarnych. Oznacza to, że proponowane rozwiązania nie obowiązują i mogą jeszcze ulec zmianie w toku procesu legislacyjnego.
POPON będzie monitorował dalszy przebieg prac nad projektem i informował o kolejnych etapach procedowania oraz ostatecznym kształcie przyjętych przepisów.
