03 lut POPON przypomina! Od 2026 roku ważne zmiany w ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
POPON przypomina, że ustawa z dnia 7 lipca 2025 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych wprowadziła istotne zmiany, z których znaczna część wchodzi w życie z dniem 1 marca 2026 r.
Wśród najważniejszych zmian wymienić należy zmianę obowiązku informowania o obniżeniu wpłat na PFRON, od 1 marca sprzedawca dokonywał tego będzie wyłącznie na wniosek nabywcy, zmiany dotyczą także działalności zakładów pracy chronionej i zakładów aktywności zawodowej. Poniżej pełna lista zmian.
art. 5 w brzmieniu nadanym zmianą ustawy o rehabilitacji – wszedł w życie 1 stycznia 2027 r. ! Orzeczenie wydane przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych albo przez osobę wykonującą samodzielny zawód medyczny, o której mowa w art. 4 pkt 21 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, o:
1) całkowitej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art. 12 ust. 2, i niezdolności do samodzielnej egzystencji, ustalone na podstawie art. 13 ust. 5 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych traktowane jest na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
1a) niezdolności do samodzielnej egzystencji, ustalone na podstawie art. 13 ust. 5 ustawy wymienionej w pkt 1, jest traktowane na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
2) całkowitej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy wymienionej w pkt 1, jest traktowane na równi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności;
3) częściowej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art. 12 ust. 3, oraz celowości przekwalifikowania, o którym mowa w art. 119 ust. 2 i 3 ustawy wymienionej w pkt 1, jest traktowane na równi z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności.
art. 6d ust. 4a pkt 10 Dane gromadzone w systemie udostępnia się, jeżeli stanowią one kryterium przyznania świadczenia albo ustawowe kryterium wydania dokumentu, następującym podmiotom: (pkt 10 w nowym brzmieniu wszedł w życie 1 lutego 2026 r.) Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych – w celu weryfikacji danych dotyczących dziecka, na kare jest ustalane lub weryfikowane prawo do świadczenia „aktywni rodzice w pracy”, świadczenia „aktywnie w żłobku” lub świadczenia wychowawczego i osób pobierających te świadczenia.
zmiana art. 22 ust. 1 a poprzez jego uchylenie wejdzie w życie w dniu 1 marca 2026 r. –
Wraz z fakturą, o której mowa w ust. 2 pkt 1, sprzedający, który spełnił warunki określone w ust. 1, przekazuje nabywcy, jednokrotnie w danym roku, informację o:
1) zasadach nabywania i korzystania z obniżenia wpłat;
2) możliwości złożenia oświadczenia o rezygnacji z zamiaru korzystania z prawa do obniżenia wpłat;
3) możliwości odwołania oświadczenia, o którym mowa w pkt 2.
Od 1 marca 2026 r. nie będzie więc ustawowego obowiązku przekazywania przez sprzedającego będącego zakładem aktywności zawodowej, przedsiębiorstwem społecznym zatrudniającym co najmniej 10 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy lub innym pracodawcą zatrudniającym co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy, u których wskaźnik zatrudniania osób z niepełnosprawnością wynosi co najmniej 30% informacji wraz z fakturą o zasadach nabywania i korzystania z obniżenia wpłat, możliwości złożenia oświadczenia o rezygnacji z zamiaru korzystania z prawa do obniżenia wpłat oraz możliwości odwołania oświadczenia, o którym mowa w pkt. 2.
zmiana art. 22 poprzez dodanie:
- 2a w brzmieniu:
Informacja, o której mowa w ust. 2 pkt 3, jest wystawiana na wniosek nabywcy złożony w formie pisemnej, elektronicznej lub dokumentowej. - 2b w brzmieniu:
Wniosek składany jest jednorazowo. Wniosek może zostać odwołany w każdym czasie, w formach określonych w ust. 2a. - 2c w brzmieniu:
Sprzedający, który otrzymał wniosek, o którym mowa w ust. 2a, każdorazowo po wystawieniu faktury nabywcy wystawia mu informację, o której mowa w ust. 2 pkt 3. - 2d w brzmieniu:
Sprzedający może skorygować informację, o której mowa w ust. 2 pkt 3, pomimo braku wniosku nabywcy
art. 22 w nowym brzmieniu wejdzie w życie 1 marca 2026 r.
zmiana art. 22 ust. 10, którego nowe brzmienie wejdzie w życie w dniu 1 marca 2026 r.
[pkt 1]: (Sprzedający:) wystawia nabywcy informację o kwocie obniżenia:
- a) po otrzymaniu wniosku określonego w ust. 2a oraz
- b) niezwłocznie po terminowym uregulowaniu należności za zakup
– jednak nie później niż do ostatniego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przypadał termin płatności za zakup;
zmiana art. 28, który w ust. 1 pkt 3 otrzymuje brzmienie:
jest zapewniona specjalistyczna opieka medyczna, poradnictwo i usługi rehabilitacyjne
–uchylono ust. 2a i 2b
zmiana art. 29, w którym:
- 1a otrzymał brzmienie:
Stan zatrudnienia osób niepełnosprawnych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b, nie może być wyższy niż 55% ogółu zatrudnionych;
- 1c otrzymał brzmienie:
Wojewoda, w drodze decyzji, zwalnia na czas określony, nie dłużej niż na sześć miesięcy, organizatora zakładu aktywności zawodowej od spełniania warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a lub ust. 1a, jeżeli naruszenie tego warunku nastąpiło z przyczyn niezależnych od pracodawcy a właściwy powiatowy urząd pracy nie może skierować wymaganej liczby osób niepełnosprawnych, o których mowa w ust. 1, do pracy w tym zakładzie
- ust 3a(1) wprowadzenie do wyliczenia otrzymało brzmienie:
W przypadku wydatkowania zakładowego funduszu aktywności niezgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 4 albo w razie nieprzekazania środków, o których mowa w ust. 1 pkt 3, na wyodrębniony rachunek bankowy w terminie do dnia 31 grudnia roku następującego po roku uzyskania tych środków, pracodawca jest obowiązany do dokonania:
- w ust. 3a(3) skreślono wyraz „ 29”
zmiana art. 48 poprzez danie ust. 3a w brzmieniu:
Samorząd województwa może zwiększyć maksymalną kwotę zobowiązań samorządu województwa do wypłaty w danym roku z tytułu dofinansowania kosztów działalności zakładów aktywności zawodowej z zaoszczędzonych środków własnych lub ze środków otrzymanych na realizację innych działań, przekazanych przez Prezesa Zarządu Funduszu, według algorytmu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1.”.
Pełna treść ustawy z dnia 7 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych znajduje się na stronie Sejmu RP, pod adresem: https://orka.sejm.gov.pl/proc10.nsf/ustawy/1187_u.htm
